زمان درست سمپاشی به این بستگی دارد که درخت در چه مرحله‌ای از رشد است، هوا چقدر گرم شده و آفت کی از خواب بیدار می‌شود. همان پروانه‌ای که در یک باغ قزوین اوایل اردیبهشت فعال می‌شود، ممکن است در آذربایجان تازه آخر اردیبهشت سراغ درخت‌ها بیاید. بنابراین بهترین تقویم سمپاشی باغات، تقویمی است که به شما یاد بدهد چطور باغ براساس محصول خود را پایش کنید و زمان طلایی مبارزه با آفت را بدانید.

تقویم کلی سمپاشی باغ

جدول زیر یک نقشه پایش است؛ یعنی زمان‌هایی که بهتر است حواستان را جمع کنید!

سمپاشی زمستانه لازم است یا خیر؟

خیلی‌ها فکر می‌کنند زمستان، زمان حتمی سمپاشی کل باغ است. اما راستش را بخواهید، هر باغی به سم زمستانه نیاز ندارد.

اواخر بهمن تا قبل از اینکه جوانه‌ها ورم کنند، بهترین زمان برای خفت‌گیر کردن آفت‌هایی است که زیر پوست تنه و شکاف شاخه‌ها خوابیده‌اند. اگر سال قبل باغتان به شپشک یا کنه‌ها آلوده بوده، این کار منطقی است.

دو نکته طلایی برای سمپاشی در زمستان عبارتند از:

• در روزهای بارانی، برفی یا زمانی که باد شدید می‌آید سمپاشی نکنید.
• حتماً دمای هوا را بررسی کنید تا روغن یا سم، روی شاخه‌ها یخ نزند یا به جوانه آسیب نزند.

راهنمای بهترین زمان سمپاشی درختان مختلف 

اگر می‌خواهید بدانید برای هر نوع درخت دقیقاً چه برنامه‌ای داشته باشید، این الگو را دنبال کنید:

• سیب و گلابی: از تورم جوانه‌ها در اسفند، پایش را شروع کنید. اما اصلی‌ترین زمان برای مهار کرم سیب و لکه سیاه، درست بعد از ریزش ۷۰ درصد گلبرگ‌هاست.
• هلو و شلیل: اواخر بهمن تا اسفند زمان حیاتی است. قبل از اینکه جوانه‌ها باز شوند، برای جلوگیری از بیماری لب‌شتری یا پیچیدگی برگ باید اقدام کنید. در زمان گلدهی هم مطلقاً سم نزنید.
• زردآلو، گیلاس و آلبالو: اواخر زمستان وضعیت tشاخه و تنه را بررسی کنید. در بهار با تشکیل میوه، تمام حواستان به مگس گیلاس و بیماری غربالی باشد.
• انگور: از وقتی برگ‌های سبز بالا می‌آیند، سفیدک را دائم چک کنید. برای آفت مهمی مثل پروانه خوشه‌خوار، زمان سمپاشی را باید بر اساس تله‌های فرمونی تعیین کرد.
• پسته: اردیبهشت و خرداد، ماه‌های حیاتی پسته‌کاران است. آفاتی مثل چوب‌خوار پسته و پسیل در این زمان به اوج می‌رسند و دقیقاً باید گوش‌به‌زنگ اطلاعیه‌های پیش‌آگاهی جهاد کشاورزی باشید.

بهترین ساعت روز برای سمپاشی چه زمانی است؟

بهترین زمان، صبح زود و قبل از گرم شدن هوا و وزش باد یا غروب قبل از تاریکی است.

چون در ظهر و گرمای هوا، قطرات سم سریع تبخیر می‌شوند، به گیاه می‌سوزانند و اثربخشی خود را از دست می‌دهند. از طرفی، زنبورهای گرده‌افشان معمولاً وسط روز فعال هستند و سمپاشی در صبح زود یا غروب، آسیب کمتری به آن‌ها می‌زند.

دوره کارنس سمپاشی چیست؟

دوره کارنس (PHI) در واقع یعنی از روزی که سم زدید تا چند روز بعد حق ندارید میوه را بچینید و بخورید!

این عدد روی قوطی هر سم نوشته شده است. یکی سم ممکن است ۳ روز کارنس داشته باشد و سم دیگری ۲۱ روز. اگر ۱۰ روز تا برداشت باقی مانده و سمی بزنید که کارنس آن ۲۱ روز است اگر قبل از پایان کارنس محصول برداشت شود، ممکن است باقی‌مانده سموم از حدود مجاز تعیین‌شده بیشتر باشد؛ بنابراین برداشت و مصرف محصول پیش از پایان این فاصله مجاز نیست.

هشدارهای ایمنی هنگام سمپاشی باغ 

سمپاشی نادرست می‌تواند سلامت سمپاش، افراد حاضر در باغ، دام و حشرات مفید را به خطر بیندازد.

• برچسب قوطی را بخوانید. دوز مصرفی، نحوه اختلاط و تمام دستورات را دقیق اجرا کنید.
• بدون ماسک فیلتردار، دستکش لاستیکی، چکمه و عینک ایمنی سمپاشی نکنید. یک قطره سم روی چشم یا جذب آن از طریق پوست بسیار مضر است.
• موقع سمپاشی مطلقاً سیگار نکشید، غذا نخورید و آب ننوشید.
• تا زمانی که سم روی برگ‌ها خشک نشده و زمان ایمن بگذرد، اجازه ورود به باغ را به کسی ندهید.
• باد سم را مستقیم به صورت خودتان یا باغ همسایه و چاه آب می‌برد.
• ترکیب دو سم ناهمخوان می‌تواند به شدت به درخت سوزندگی بزند یا اثر هر دو را خنثی کند.
• هرگز از ظروف خالی سم برای ذخیره آب یا روغن استفاده نکنید. آن‌ها را له کرده و به روش ایمن چال کنید.
• اگر سرگیجه، تهوع، تاری دید یا تنگی نفس داشتید، کار را متوقف کرده، لباس‌ها را عوض کنید، بدن را بشویید و فوراً به قوطی سم به درمانگاه بروید.
• سم مناسب محصول خود و سمپاش استاندارد داشته باشید.

بهترین زمان سمپاشی باغ

تقویم واقعی سمپاشی باغات، یک لیست تکراری و ثابت نیست. بهترین تقویم، نگاه تیزبین خود شما به درختان باغتان است.

همیشه از اواخر زمستان پایش را شروع کنید، در فصل گلدهی به درختان استراحت دهید، بعد از ریزش گلبرگ‌ها حواستان به آفت‌های میوه باشد و حتماً دوره کارنس را رعایت کنید. اگر هم جهاد کشاورزی یا ایستگاه پیش‌آگاهی منطقه‌تان تاریخی را برای آفت خاصی اعلام کرد، حتماً همان را ملاک قرار دهید؛ چون آن‌ها نضج گرفتن آفت را درست در اقلیم خودتان اندازه‌گیری کرده‌اند.

برای خرید سمپاش خوب و کاربردی به قیمت مناسب، می‌توانید به مگریکو مراجعه کرده و سم مورد نظر محصول و همچنین سمپاش را به صورت آنلاین خریداری کنید و درب باغ تحویل بگیرید.

سؤالات متداول

اولین سمپاشی سال را دقیقاً چه زمانی انجام دهیم؟ 

اولین پایش معمولاً در اواخر زمستان قبل از باز شدن جوانه‌ها انجام می‌شود. اما سمپاشی در صورتی لازم است که در سال قبل آلودگی شدید به آفاتی مثل شپشک، کنه یا بیماری‌های قارچی داشته باشید.

اگر در زمان گلدهی درختان سمپاشی کنیم چه می‌شود؟ 

در زمان گلدهی، زنبورهای عسل و حشرات گرده‌افشان شدیداً فعال هستند. سمپاشی در این مرحله باعث مرگ زنبورها، نرسیدن گرده به گل‌ها و ریزش شدید بار درخت می‌شود.

از کجا بفهمیم یک سم تا چند روز روی میوه می‌ماند و خطرناک است؟ 

این زمان به صورت دقیق روی قوطی یا گونی سم درج شده است. 

اگر بعد از سمپاشی باران ببارد، باید دوباره سمپاشی کنیم؟

نه لزوماً. اثر بارندگی به نوع سم، فرمولاسیون، مدت زمان خشک‌شدن محلول روی گیاه و مقدار بارش بستگی دارد.